Trwają Dni Twierdzy Kraków 2026
Od 19 września trwa V edycja Dni Twierdzy Kraków i zakończy wielkim finałem w forcie „Barycz” 4 października. Przed nami niemal 80 wydarzeń, które przyciągną nie tylko miłośników historii i architektury obronnej.
Twierdza Kraków, wielki system obronny powstały w czasie zaboru austriackiego, jest unikatowym przykładem tego typu architektury. Niegdyś oplatała stary Kraków szerokim pierścieniem budowli, ponieważ miasto położone tuż przy granicy zaborów austriackiego i rosyjskiego miało charakter strategiczny. Do dziś Twierdza Kraków może pochwalić się tytułem jednego z największych i najcenniejszych systemów fortyfikacji w Europie, a część jej budynków pełni nowe, ciekawe funkcje. Dni Twierdzy Kraków to idealna okazja, żeby przekonać się, że jest to święto, które przyciąga mieszkańców i turystów. Zaangażowanie znawców i pasjonatów tematu sprawia, że program wydarzenia może stać się świetnym powodem do przyjazdu do Krakowa. Harmonogram imprezy obejmuje zarówno najbardziej znane forty Twierdzy Kraków, jak i budowle rzadko udostępniane zwiedzającym. Uczestnicy mogą zajrzeć do historycznych wnętrz, przejść szlakami dawnych umocnień, poznać wojskową historię miasta, dowiedzieć się, jak współcześnie wykorzystywane są dawne forty, a nawet wziąć udział w rejsie po Wiśle, by przyjrzeć się lepiej Twierdzy Kraków z perspektywy rzeki. Dzięki temu poznamy miasto z zupełnie innej strony!
Już w dniu inauguracji, w sobotę 19 września, wiele będzie się działo na terenach Uroczyska Kostrze i wzgórza Solnik. W programie znalazły się spacery przyrodnicze „Zielone dziedzictwo Twierdzy Kraków”, podczas których eksperci opowiedzą o wyjątkowych walorach przyrodniczych dawnych terenów fortecznych, a także zwiedzanie Fortu 53 Bodzów i spacer po niezwykłej Kawernie Wielkanoc. Tego samego dnia będzie można odwiedzić Muzeum Armii Krajowej, poznać historię dawnych Zakładów Aprowizacji Twierdzy Kraków, wysłuchać wykładu w Forcie 49¼ Grębałów oraz wziąć udział w rodzinnej grze terenowej „Złam szyfr” w Forcie 52a Jugowice. W kolejne dni warto zajrzeć do takich miejsc, jak Fort 49½a Mogiła, Fort 48a Mistrzejowice, Fort Bielany, Fort 38 Skała, Fort 47a Węgrzce, Fort 44 Tonie, Fort 52 Borek, Fort 50a Lasówka, Fort 50 Prokocim, a także odwiedzić największy fort artyleryjski Twierdzy Kraków, czyli Fort 51 Rajsko. Na 21 września zaplanowano rejs statkiem, którego motywem przewodnim będzie Twierdza Kraków oglądana z perspektywy wiślanego nurtu.
Istotnym elementem tegorocznej edycji są wydarzenia naukowe i edukacyjne. W Muzeum Podgórza odbędą się wykłady, warsztaty genealogiczne oraz debata dotycząca ochrony fortyfikacji ziemnych Krzemionek. Muzeum Politechniki Krakowskiej zaprosi na seminarium poświęcone dawnym koszarom i tradycjom kościuszkowskim. Z kolei w Forcie 52a Jugowice 24 września odbędzie się międzynarodowa konferencja „Twierdze: OD-NOWA / Fortress: Reused” poświęcona dziedzictwu, społeczności i turystyce związanej z obiektami fortecznymi. Wydarzenie to jest powiązane z realizowanym przez miasto Kraków projektem „SCT HUB - Centrum Zrównoważonej Turystyki Kulturalnej (Sustainable Cultural Tourism Hub)”.
26 września miłośnicy aktywnego wypoczynku wystartują w jubileuszowym XXX Biegu Twierdzy Kraków, łączącym sport z poznawaniem historii fortyfikacji. Wielkim dniem będzie z pewnością 3 października, kiedy to po raz pierwszy w ramach Dni Twierdzy Kraków będzie można zwiedzić Fort nr 7 „Za rzeką” w Bronowicach.
Na finał Dni Twierdzy Kraków, czyli 4 października, zaplanowano szczególne wydarzenie. Grupa ponad 50 rekonstruktorów weźmie udział w inscenizacji „Kraków 1914”, za której scenerię posłuży Fort 50 ½ Barycz. Punktem wyjścia będzie historia, która rozegrała się w listopadzie pierwszego roku Wielkiej Wojny w okolicy Goszczy, czyli na przedpolach Twierdzy Kraków. Widowisko przybliży nie tylko wojenne starcia – ma pomóc współczesnemu odbiorcy lepiej zrozumieć realia tamtych czasów.
Szczegóły programu znajdziemy na stronach www.twierdzakrakow.pl oraz https://dni-twierdzy-krakow.pl.
Dni Twierdzy Kraków to zadanie publiczne finansowane ze środków Miasta Krakowa. Dzięki szerokiemu partnerstwu miasta ze środowiskami propagującymi wiedzę o fortecznym dziedzictwie Krakowa w ciągu kilku lat udało się stworzyć wydarzenie, które przyciąga nie tylko pasjonatów, ale także mieszkańców i turystów, którzy chcą poznać inną opowieść o stolicy Małopolski. Dni Twierdzy Kraków w ciekawy sposób popularyzują wiedzę o twierdzy, a szerzej także o obronnym dziedzictwie Krakowa, od czasów warownego grodu aż po współczesność, kiedy odnowione forty zyskały nowe funkcje i nowe życie. Promocją Twierdzy Kraków w ramach Urzędu Miasta Krakowa zajmuje się przede wszystkim Wydział ds. Turystyki, który dzięki mechanizmowi otwartego konkursu ofert wyłonił realizatora Dni Twierdzy Kraków 2026: Stowarzyszenie Adventure.
Artykuł jest częścią cyklu publikacji Gminy Miejskiej Kraków na temat stanu turystyki w Krakowie. Cykl ma pomóc uporządkować wiedzę o kluczowych pojęciach i zjawiskach związanych z turystyką oraz analizować mocne i słabe strony krakowskiej turystyki w oparciu o dane. Jest także zachętą do aktywnego udziału w dialogu społecznym pomiędzy mieszkańcami, przedsiębiorcami i samorządem.