Strefa Czystego Transportu w Krakowie – co musisz wiedzieć przed startem?
Od stycznia 2026 roku w Krakowie zacznie obowiązywać Strefa Czystego Transportu. Od grudnia mieszkańcy mogą składać wnioski i zgłaszać swoje pojazdy w systemie. Komisja Infrastruktury wysłuchała informacji jakie podjęto działania i jak mieszkańcy mają przygotować się do nowych przepisów.
Wszystkie pojazdy spełniające odpowiednie normy emisji spalin mogą poruszać się po Strefie Czystego Transportu bez żadnych dodatkowych formalności. Właściciele nowszych aut nie muszą podejmować żadnych działań. Warto przypomnieć, że minimalne wymogi dla samochodów w SCT to: pojazdy z silnikiem benzynowym muszą spełniać normę emisji spalin EURO 4 lub być wyprodukowane najwcześniej w 2005 r. Z kolei pojazdy z silnikiem diesla muszą spełniać co najmniej normę emisji EURO 6 lub być wyprodukowane najwcześniej w 2014 r.
Wyjątki dla mieszkańców Krakowa
Mieszkańcy Krakowa posiadający starsze pojazdy niespełniające norm mogą skorzystać ze zwolnienia z wymogów SCT. Aby to zrobić, muszą spełnić cztery warunki: być zameldowanym w Krakowie (pobyt stały lub czasowy), płacić podatki w Krakowie, posiadać pojazd sprzed 19 czerwca 2025 roku oraz zgłosić go w Systemie SCT. Co ważne, zgłaszający będzie musiał weryfikować uprawnienie pojazdu nie rzadziej niż raz w roku.
Co z pojazdem niespełniającym norm?
Właściciele starszych pojazdów mają do wyboru trzy opcje. Po pierwsze, mogą zgłosić wyłączenie w Systemie SCT – dotyczy to m.in. pojazdów mieszkańców, motocykli, quadów, motorowerów czy pojazdów osób z niepełnosprawnością posiadających kartę parkingową.
Po drugie, można zgłosić wjazd do placówki medycznej w danym dniu w związku ze świadczeniem zdrowotnym w specjalistycznej placówce. Radny Michał Starobrat dopytywał, jak będzie wyglądać procedura rejestracji takiej wizyty dla osób zamieszkujących poza Krakowem. – Pacjent lub inna osoba za niego, będzie musiała zgłosić taką wizytę w systemie SCT, podając datę, pesel pacjenta oraz wybierając konkretną placówkę opieki zdrowotnej
- tłumaczył Łukasz Gryga, dyrektor ds. Technologii w Zarządzie Transportu Publicznego.
Trzecią możliwością jest wniesienie opłaty za wjazd do strefy, która będzie obowiązywać tylko przez pierwsze trzy lata działania SCT.
Cennik opłat za wjazd
Auta niespełniające wymogów będą mogły do końca 2028 roku wjechać do strefy za opłatą. Stawki zostały ustalone progresywnie – w 2026 roku opłata godzinowa wyniesie 2,50 zł, opłata dzienna 5 zł, a abonament miesięczny (30 kolejnych dni) 100 zł.
W 2027 roku stawki wzrosną: opłata dzienna do 15 zł, a abonament miesięczny do 250 zł. W ostatnim roku obowiązywania systemu opłat, czyli w 2028 roku, abonament miesięczny będzie kosztował 500 zł.
System SCT dostępny od grudnia
Od początku grudnia 2025 roku mieszkańcy będą mogli korzystać z systemu dostępnego na stronie www.sct.krakow.pl zarówno przez komputery stacjonarne, jak i urządzenia mobilne, w tym aplikację mKraków. W systemie można będzie sprawdzić, czy pojazd jest uprawniony do wjazdu, złożyć odpowiednie wnioski, zgłosić dojazd do placówki medycznej, opłacić wjazd oraz sprawdzić status wniosku.
Pomoc dla osób bez dostępu do internetu
Dla osób, które nie mogą lub nie chcą skorzystać samodzielnie z systemu online, przygotowano stacjonarne punkty obsługi mieszkańców. Będą one dostępne w siedzibie ZDMK przy ul. Centralnej, w biurze Strefy Płatnego Parkowania przy ul. Reymonta, w budynku parkingu Park and Ride przy pętli Górka Narodowa oraz w głównych punktach obsługi Urzędu Miasta Krakowa (Powstania Warszawskiego, Wielicka, Osiedle Zgody, Galeria Bronowice, Galeria Serenada).
Na obrzeżach strefy zostaną również ustawione specjalne urządzenia przypominające parkomaty, umożliwiające płatności zarówno bezgotówkowe, jak i gotówką – między innymi na stacjach paliw.
Jak będzie wyglądać kontrola?
System kontroli będzie oparty na 135 istniejących i 35 nowych kamerach rozpoznających tablice rejestracyjne (ANPR), uzupełnionych o 4 zestawy mobilne wspierające działania Straży Miejskiej Miasta Krakowa.
W pierwszych sześciu miesiącach funkcjonowania strefy kontrola będzie skoncentrowana na osobach nagminnie naruszających zasady, a duży nacisk zostanie położony na informowanie o przepisach. Dostępne będą 3-4 lotne patrole Straży Miejskiej.
Ważne: nalepka nie jest obowiązkowa!
Przyjęte prawidłowe zgłoszenie w Systemie SCT jest jednoznaczne z nabyciem uprawnień do wjazdu do strefy. Nalepka może zostać wydana na wniosek po uiszczeniu opłaty 5 zł, jednak nikt nie zostanie ukarany za poruszanie się po SCT za sam fakt jej nieposiadania.
Kampania informacyjna
Miasto przygotowało szerokie działania informacyjne obejmujące radio, prasę, internet, outdoor oraz pojazdy komunikacji miejskiej. Kumulacja działań przewidziana jest na koniec listopada i cały grudzień. W grudniu każde gospodarstwo domowe i przedsiębiorstwo na terenie Krakowa otrzyma informacje o SCT.
Bilbordy informacyjne pojawią się nie tylko w Krakowie, ale także w okolicznych miejscowościach: Szczyglicach, Węgrzycach, Kryspinowie, Wielkiej Wsi, Pobiedniku Wielkim, Libiążu, Nowym Sączu czy Tarnowie.
Gdzie szukać informacji?
Informacji telefonicznej udziela Krakowskie Centrum Kontaktu pod numerem 12 616 55 55. Kompleksowa, na bieżąco aktualizowana informacja będzie dostępna na stronie www.sct.krakow.pl oraz w aplikacji mKraków.
Negatywną opinie radnych otrzymał projekt uchwały dotyczący ustalenia kierunków działania dla Prezydenta Miasta Krakowa w zakresie przywrócenia możliwości zakupu biletów za gotówkę w pojazdach komunikacji miejskiej przemieszczających się po terenie Dzielnicy I Stare Miasto (druk nr 972).